YEAzAi??LZADE MEHMED SALAi??H EFENDAi??

http://4.bp.blogspot.com/-tR5RwywDHUo/T40_nBq_SlI/AAAAAAAALZM/lKeWlwnlYuI/s1600/MEHMET+SAL%C4%B0H+EFEND%C4%B0.jpg

YEAzAi??LZADE MEHMED SALAi??H EFENDAi??

(1874- 1954)

1.DAi??nem Erzurum Mebusu YeAYilzA?de Muhammed (Mehmed) Salih Efendi, 20 Azevvel 1289 / 1874 gA?nA? Erzurum Cafer Efendi Mahallesi, VakAi??flar sokakdaki 25 numaralAi?? evde doAYdu. BabasAi?? YeAYil Hoca Azeyhai??i??A?l KurrA? Seyyid Mustafa Niyazi Efendi, annesi Hacer Hatunai??i??dur. Ai??lk ve kAi??smen orta tahsilini babasAi??ndan aldAi?? ve Erzurum Ai??btidaisi ile Erzurum MA?lkiye RA?AYdiyesiai??i??ni bitirdi. 1890 da hafAi??zlAi??AYAi??nAi?? tamamladAi??. DA?rai??i??ul Muallimin Mektebinden diploma aldAi??. 1897ai??i??de Azerai??i??i Hukuk ve ceza muhakemeleri usulA? okuyarak 1899 ai??i?? 1901 yAi??llarAi?? arasAi??nda dava vekilliAYi yaptAi??.1317/ 1903 senesinde Erzurum Ai??brahim PaAYa Mektebiai??i??ne Ai??AYretmen oldu ve ayni yAi??l Arife HanAi??m ile evlendi. 1321/1907 yAi??lAi??nda Erzurum Numune-i Terakki Mektebiai??i??ne tayin oldu ve dAi??rt yAi??l sonra bu okula mA?dA?r oldu. Ai??AYretmenliAYi sAi??rasAi??nda Caferiye Camiiai??i??nde hatiplik yaptAi??. YeAYilzade Mehmed Salih Efendi,16 Azubat 1916 gA?nA? Erzurumai??i??un Ruslar tarafAi??ndan iAYgalinden sonra 17 AralAi??k 1916 tarihinde ailesi ile birlikte Erzurumai??i??dan Bursaai??i??ya gAi??Ai?? etmiAYtir. Ai??zmirai??i??in YunanlAi??lar tarafAi??ndan iAYgali A?zerine Bursaai??i??da Redd-i Ai??lhak Cemiyetini kurmuAY, ayrAi??ca Bursa MA?dafaa-i Hukuk Cemiyetiai??i??nin baAYkanlAi??AYAi??nAi?? yapmAi??AYtAi??r. Anzavur AyaklanmasAi??nAi??n bastAi??rAi??lmasAi??na fiilen katAi??lmAi??AY, Ai??stiklA?l SavaAYAi??ndaki A?stA?n hizmetleri nedeniyle TBMM kararAi??yla kAi??rmAi??zAi??-yeAYil AYeritli madalya ile Ai??dA?llendirilmiAYtir.

Mehmed Salih Efendi I. DAi??nem BMM seAi??imlerine katAi??larak 20 Nisan 1920ai??i??de Erzurum Milletvekili olarak meclise girmiAYtir. Mecliste muhalif milletvekillerinden teAYekkA?l eden ikinci gurup iAi??erisinde yer alan SA?lih Efendi 1922ai??i??de hilA?feti savunan ve Ankaraai??i??nAi??n ilk muhalif gazetesi olan ai???AzarkAi??n Sesiai??? ni 29 sayAi?? Ai??Ai??kardAi??. Birinci meclisin feshedilmesinin ardAi??ndan ikinci meclise alAi??nmadAi??. AyrAi??ca kendisine Bursa ve Erzurumai??i??a gitmesinin uygun gAi??rA?lmediAYi bildirildi. 1925 Haziran ayAi??nda, komite kurarak Mustafa Kemal PaAYaai??i??yAi?? Ai??ldA?rA?p hA?kA?meti deAYiAYtirme suAi??lamasAi??yla Ai??stiklA?l Mahkemesiai??i??nce tutuklandAi??, yetmiAY beAY gA?n sonra serbest bAi??rakAi??ldAi??. Mehmed Salih Efendi, 16 KasAi??m 1925ai??i??de Ai??stanbul Ai??mam Hatip Okulu din dersleri Ai??AYretmenliAYine atandAi??. 1929 yAi??lAi??nda bu okul kapatAi??lAi??nca Ai??emberlitaAY Ortaokuluai??i??nda tarih Ai??AYretmenliAYine getirildi. 22 KasAi??m 1931 tarihinde Ai??AYrencilerine dini bilgiler verdiAYi gerekAi??esi ile emekliye sevk edildi. Mehmed Salih YeAYiloAYlu 4 Temmuz 1954 gA?nA? Fatihai??i??deki evinde vefat etti ve Ai??stanbul Merkez Efendi MezarlAi??AYAi??na defnedildi. Mehmed Salih YeAYiloAYluai??i??nun yayAi??mlanmAi??AY eserleri; Ai??slA?m ElifbasAi?? 1331 Azems MatbaasAi??, Risale-i Merdan ai??i?? 1332 Dersaadet Tevsi-i TAi??bA?at MatbaasAi?? KAi??raat-Ai?? Merdan, Mecmua-i Merdan, Tuhfetai??i??A?l Ai??mA?meyn (Hanifi ve Azafii mezheplerini kapsar) Hazret-i Ai??mam Ali (a.s.) ve DA?AYmanlarAi?? ai??i?? Ai??stanbul 1947 KerbelA? Mezalimi ai??i?? Ai??stanbul 1950


Bibliyografya

Ai??.Hakan Ai??zalp, Erzurumlu YeAYilzA?de Mehmed Salih Efendi- Ai??stanbul 1999 M.TaAYyA?rek, Erzurum Kongresi ve I. DAi??nem Erzurum Milletvekilleri C.Server RevnakoAYlu , Tarih CoAYrafya DA?nyasAi?? c.1 sayAi?? 2 MayAi??s-1959 TBMM AlbA?mA? Fahri Ai??oker, TA?rk Parlamento Tarihi

Yan taraf