YAKUTAi??YE KA?MBETAi??

YAKUTAi??YE KA?MBETAi??

(Hoca Cemaleddin Yakut KA?mbeti)

Erzurum Yakutiye Medresesine bitiAYik olan kA?mbet, medresenin A?zerindeki kitabeye gAi??re 1310 yAi??lAi??nda Sultan Olcaytu dAi??neminde Hoca Cemalettin Yakut tarafAi??ndan yaptAi??rAi??lmAi??AYtAi??r. KA?mbet dAi??AYtan onikigen, iAi??ten silindirik planlAi?? ve iki katlAi??dAi??r. KA?mbetin A?zeri iAi??ten kubbe, dAi??AYtan konik kA?lahla Ai??rtA?lmA?AYtA?r.

TA?rbe kare bir oturmalAi??k A?zerine yerleAYtirilmiAYtir. Onikigen gAi??vdenin her bir yA?zA?, sivri kemer iAi??erisine alAi??nmAi??AYtAi??r. GAi??vdeyi on iki kemer dolaAYmaktadAi??r. Ai??ki kademeli sivri kemerler, ikiz sA?tunceler A?zerine oturtulmuAYtur. SA?tunce baAYlAi??klarAi?? ve altlAi??klarAi?? sade dikdAi??rtgendir.

KA?mbetin doAYu, batAi?? ve gA?neydoAYusunda dikdAi??rtgen, dA?z atkAi?? taAYlAi?? ve mukarnas kavsaralAi?? A?Ai?? pencere aAi??Ai??lmAi??AYtAi??r. GAi??vdenin A?st kAi??smAi??nda kA?lahAi??n altAi??nda, meandAi??r motifinin iAYlendiAYi dar bir bordA?r ve hemen A?zerinde onun iki katAi?? geniAYliAYinde kAi??rAi??k Ai??ubuklardan oluAYan geometrik bir bordA?r bulunmaktadAi??r. KA?lah saAi??aAYAi?? altAi??nda iki dA?z kaval silme vardAi??r. KA?lah kaval silmelerle altAi?? bAi??lA?me ayrAi??lmAi??AY, her bAi??lA?m etekte iki, A?stte bir yuvarlak kemer ile teAYkilatlanmAi??AYtAi??r. KA?mbetin kA?lahAi?? taAY alemle sonuAi??lanmAi??AYtAi??r.

KA?mbete, medresenin iAi??inden girilmektedir. Medresenin kuzeydoAYu kAi??AYesindeki bAi??lA?mden Ai??ift yAi??nlA? merdivenle kA?mbetin A?st katAi??na, merdivenin altAi??ndan da cenazelik bAi??lA?mA?ne baAYlantAi?? saAYlanmAi??AYtAi??r. KA?mbetin iAi??erisi 5.10 m. Ai??apAi??nda daire planlAi?? olarak dA?zenlenmiAYtir. Ai??Ai??ten kubbeli olan kA?mbetin gA?ney duvarAi??nda yA?zeysel sade bir mihrap niAYi bulunmaktadAi??r. KA?mbetin batAi?? penceresi sivri kemer iAi??erisinde beAY sAi??ra mukarnaslAi?? kavsaraya sahip dA?z atkAi??taAYlAi?? dikdAi??rtgen olup, medresenin baAY eyvanAi??na aAi??Ai??lmaktadAi??r.

KA?mbetin cenazeliAYi iki bAi??lA?m halinde dA?zenlenmiAYtir. GiriAYi oluAYturan birinci bAi??lA?m kare planlAi?? ve beAYik tonoz ile Ai??rtA?lmA?AY, doAYu yAi??nde aAi??Ai??lan bir mazgal pencere ile aydAi??nlatAi??lmAi??AYtAi??r. BasAi??k kemerli bir kapAi??dan iki basamakla asAi??l cenazelik bAi??lA?mA?ne inilir. BurasAi??da kare planlAi?? olarak dA?zenlenmiAY, A?zeri Ai??apraz tonozla Ai??rtA?lmA?AYtA?r. Cenazelik bAi??lA?mA?nA?n iAi??erisinde mezar ya da sanduka bulunmamaktadAi??r.

KA?mbette iAi??te ve dAi??AYta kesme taAY malzeme kullanAi??lmAi??AYtAi??r. Cenazelik ve gAi??vde kAi??smAi??nda tek renk taAY, kA?lahta ise kAi??rmAi??zAi?? plaka taAYlar kullanAi??lmAi??AYtAi??r.


Bibliyografya

A.Az. Beygu, Erzurum Tarihi AnAi??tlarAi??, Kitabeleri -1939

Ai??.H. KonyalAi??, Abideleri ve Kitabeleri ile Erzurum Tarihi ai??i?? 1960

M. Nusret, TarihAi??e-i Erzurum

 

Yan taraf