OLTU ARSLANPAAzA CAMA�A� VE KA?LLA�YESA�

OLTU ARSLANPAAzA CAMA�A� VE KA?LLA�YESA�

Oltu ilA�esinde saray, medrese, mektep, cami, han, hamam, A�arAYA� ve deAYirmenden meydana gelen Arslan PaAYa KA?lliyesi H.1075/M.1664 yA�lA�nda , A�A�ldA�r Atabeklerinden Kars muhafA�zA� Arslan Mehmed PaAYa tarafA�ndan yaptA�rA�lmA�AYtA�r. ( Arslan PaAYa 1680 yA�lA�nda idam edilmiAYtir) YalnA�z camii faal durumda olan kA?lliye Oltu A�ayA� kenarA�ndan baAYlayA�p geniAY bir alana yayA�lmA�AYtA�r. Tamamen kesme taAYtan yapA�lmA�AY kare planlA� ve tek kubbeli cami ile doAYudaki medrese hA?creleri dA�AYA�nda kA?lliyenin diAYer elemanlarA� yA�kA�lmA�AYtA�r. A?A� adet inAYaat ve vakfiye kitabesi bulunan cami, Oltua��nun en bA?yA?k ve en gA�steriAYli yapA�sA�dA�r. AslanpaAYa Camii, kare plA?nlA� ve tek kubbelidir. Tamamen kesme taAYtan yapA�lmA�AY olup A?A� gA�zlA? son cemaat yeri ve bir minaresi vardA�r. Cepheden dA�AYa taAYan zengin sA?slemeli taA�kapA�nA�n A?zerinde TA?rkA�e ve ArapA�a kitabeler yer almaktadA�r. DoAYuya aA�A�lan avlu kapA�sA�nA�n A?stA?nde dA�rt satA�r halindeki kitabe bugA?nkA? harflerle AYA�yle yazA�lA�r:
groovorio.

ARSLAN PAAzA Cahit FillA?h a�� Ne acep yerde kA�ldA� Beytullah

Cennet-A?l Meva sankim etrafA� a�� Olur iA�inde zikr-i Fikrullah

Neha��ri cA?risi gA?ya KEVSER a��Vaza��A� makbulA? tar-zA� Kudsullah

HA?tifa��i gayipten istedim tarih a�� Dedi tarihin fezkA?rA?billah (sene 1075)

a�?Allah yolunda mA?cahit olan ARSLANPAAzA, ALLAHIN EVA�NA� ne gA?zel yerde yaptA�. Sanki etrafA� Cennetttir. A�A�inde Allah dA?AYA?nA?lA?r ve anA�lA�r. Akan A�ayA� gA?ya Kevsera��dir. Makbul durumu ALLAHa��A�n kudsi tarzA�ndadA�r. HA?tifa��ten (kitabeyi yazan) yapA�lA�AY tarihini istedim, bana tarihini AYA�yle dedi: ALLAHa��A� zikrediniz.a�?

Son mA�sradaki (FezkurubillA?h) cA?mlesi ebcet hesabA�na gA�re yapA�lA�AY tarihi olan 1075 tarihini gA�sterir. Cami giriAY kapA�sA�nA�n A?stA?nde iki kitabe vardA�r. Birinci kitabe yukarA�ya aldA�AYA�mA�z avlu kapA�sA� A?zerindeki kitabenin aynA�dA�r. BeAY satA�r halindeki ikinci kitabede:

Bu cami sahibi ArslanpaAYa a�� Acep mevzide maa��bedi kA�ldA� inAYa

TaalallA?h acep A?li bA?nyad – ki mA?stahkem esasA� KA?be-A�sa

OkundukA�a ezanA� cema��olurlar a�� Dua iA�in MelA?yik cA?mle hora

A�lA?hi ta felek bA?ki bu bA?ki a�� OkundukA�a iA�inde Nahil ve Sera (sA?re isimleri)

A�A�kup beytten didi tarih nA?h evtA?d a�� GA�zel cami cezakA?llahA? hayra.

YazA�lA�dA�r.

Oltu AslanpaAYa Medreseleri

KapA� kemerinin soluna yerleAYtirilmiAY 42x 32 cm ebadA�ndaki kitabe zamanA�n mA?ftA?sA? Mehmet Efendi tarafA�ndan yazA�lmA�AY TA?rkA�e bir vakfiyedir. Caminin kuzeybatA� kA�AYesinde yA?kselen minarenin kare kaidesi iki metreden sonra pahlanarak sekizgene A�evrilmiAYtir. Minarenin silindirik gA�vdesi iki renkli taAYla A�rA?lmA?AYtA?r. Minarenin petek kA�smA� kA�sa yapA�lmA�AYtA�r. Caminin tamamA�nA� A�rten kubbeye sivri kemerli tramplarla geA�ilmiAYtir. Kubbe eteAYinde birisi saAYA�r olmak A?zere dA�rt pencere vardA�r. Vaiz kA?rsA?sA?ne ve minareye pencerelerden geA�ilen ve duvar iA�inde aA�A�lan merdivenlerle A�A�kA�lA�r. Geometrik ve bitki motifleriyle sA?slenmiAY gA�steriAYli mihrabA� gA�rA?lmeye deAYerdir. Camiin dA�AY cephesinde pencere alA�nlA�klarA�nda kabartma harflerle Allah, Muhammed ve dA�rt halifenin adlarA� yazA�lA�dA�r. AyrA�ca Cennetle mA?jdelenen on sahabenA�n (AAYere-i MA?beAYAYere) adlarA�da pencere altlarA�na ve A?stlerine yazA�lmA�AYtA�r. Kubbe kasnaAYA�nda da EsmA?-A?l HA?snA?a��dan yedi kelime mevcuttur. Camiin kA�ble tarafA� mezarlA�ktA�r ve burasA� Arslan PaAYaa��nA�n ailesine tahsis edilmiAYtir.

AslanpaAYa VakfA� Vakfiyesi Rebiulevvel 1077 (1666) tarihlidir. Bu vakfiyesi VakA�flar Genel MA?dA?rlA?AYA?nde 926/1885 numara ve 2152 numaralA� defterin 140. SA�rasA�nda kayA�tlA�dA�r. (A�.H.KonyalA� Erzurum Tarihi s.524)


Bibliyografya

A�.H.KonyalA� , Abideleri ve Kitabeleriyle Erzurum Tarihi

AbdusselA?m UluA�am, T. D.V. A�.A. cilt 3 s.402 H.GA?ndoAYdu, A.A.Bayhan,M.Arslan Sanat Tarihi AA�A�sA�ndan Erzurum Oltu Ticaret OdasA� yayA�nA�

Yan taraf