A�BRAHA�M PAAzA CAMA�A�

A�brahim PaAYa Camii A�brahim PaAYa Camii giriAYi

A�BRAHA�M PAAzA CAMA�A�

Erzurum Cumhuriyet Caddesi eski hA?kA?met meydanA�na hakim yA?kseklikte yapA�lmA�AY olan camii kitabesinde H.1161/M.1748 yA�lA�nda Erzurum Valisi A�brahim PaAYa tarafA�ndan yaptA�rA�lmA�AYtA�r.

Camiin kapA� kemerinin A?stA?nde 43×64 ebadA�ndaki mermere beAY satA�r halinde on mA�sralA�k tarih kitabesi yazA�lmA�AYtA�r. Azair HaAYima��in hazA�rladA�AYA� bu kitabe AYA�yledir;

Vezir-i Muhterem dA?stur-i Ekrem A�saf-A� aa��zam Semiyy-i pak-i A�brahim Edhem Hazret-i PaAYa A�dA?p tercih dA?nya emri A?zre fikr-i ukbayA� RA�zaA?llA?h iA�A?n itdi bina bu cami-i raa��na Riyadan hA?li yA?z sA?r hA?kine dA?AY borya manend Seni pA?k ide ta A�urub-i afv-i Hazret-i MevlA? MA?AYerref Camia��A?l Aksa gibi makbul ola ya Rab Gele mizanda her bir sengi A�A?n kA�h-i sema-peyma GA�rA?p pA?kize A?slA�bA?n dedi tarihini HaAYim Acep zibende tarh olmuAY bu bir nev cami-i bA?lA? (Sene 1161)

 

 

A�brahim PaAYa Camii Kitabesi

 

Kitabenin anlamA�:

a�?Muhterem vezir, dA?stur-i ekrem ve A?saf-i A?zam , A�brahim Edhema��in adaAYA� paAYa hazretleri dA?nya iAYini ahiret dA?AYA?ncesine A?stA?n ederek Allah rA�zasA� iA�in bu eAYsiz camii yaptA�. Riyadan hali olarak hasA�r gibi yere dA?AYerek topraAYA�na yA?z sA?r. Hazret-i MevlA?nA�n af sA?pA?rgesi seni temizlesin. Ya Rabbi AYerefli mescid-i Aksa gibi bunu kabul et, her bir taAYA� tartA�da gA�k A�lA�A?sA?nde daAY gibi aAYA�r gelsin. HaAYim temiz A?slubunu gA�rerek AYu tarihi sA�yledi: Bu yeni yA?ce cami fevkalA?de yakA�AYA�klA�, zinetlu yapA�lmA�AYtA�r. 1161a�?

Bu kitabeden de anlaAYA�ldA�AYA� gibi camii H.1161, M.1748 yA�lA�nda ( tarikat AYeyhi) A�brahim Edhem Hazretlerinin adaAYA� A�BRAHA�M PAAzA tarafA�ndan yaptA�rA�lmA�AYtA�r.

Camii tek kubbeli olup giriAY merdivenleri dahil tamamen dA?zgA?n kesme taAYla yapA�lmA�AYtA�r. Mabedin mimari tarzA� A�rnek alA�narak Erzuruma��da birA�ok camii bu plan A?zerine inAYa edilmiAYtir. Son cemaat yerini dA�rt taAY sA?tunun kaldA�rdA�AYA� A?A� tuAYla kubbe A�rter. Sivri kemerlerle birbirine baAYlanan dA�rt sA?tun mukarnas baAYlA�klara ve klasik OsmanlA� sA?tun altlA�AYA�na sahiptir. Kaidesi son cemaat yerine taAYan camiin saAY tarafA�ndaki minaresi de tamamen kesme ve iAYlenmiAY taAYlarla yA?kseltilmiAY olup minarenin A�n cephe ve kA�AYelerinde hafif aA�A�k renkte taAYlar kullanA�larak renkli bir armoni oluAYturulmuAYtur. Azerefe altlA�AYA�nda eAYine az rastlanan iki sA�ra iri mukarnaslardan oluAYan sA?sleme gA�rA?lmektedir. Camiin kubbesi ile minaresi iyi A?henklenmiAYtir. Camiin harim kA�smA� A?stte tromplarla sekizgene dA�nA?AYtA?rA?lmA?AY, bunun A?zerine dairevi kasnak yerleAYtirilmiAYtir. Duvar yA?zeyleri sivri kemerlerle hareketlendirilmiAYtir.

Caminin kapA�sA� sivri kemerli olup kA�AYelerinde baAYlA�klA� sA?tunceler bulunmaktadA�r. KapA� A?A� yA�nden iA� ve dA�AY bA?key silme ile sA�nA�rlandA�rA�lmA�AYtA�r. AsA�l kapA� aA�A�klA�AYA� dA?z atkA�taAYA� AYeklindedir.

MihrabA�n bulunduAYu kA�sA�m duvar yA?zeyinden beAYgen profilli bir A�A�kA�ntA� halinde ileriye taAYA�rA�lmA�AYtA�r. MihrabA�n A?zerinde yuvarlak bir pencere yer almaktadA�r. Mihrap beAY kenarlA� olup kesme taAYtA�r. DA�rt sA�ra mukarnastan oluAYan bir kavsaraya sahiptir.

Caminin mihrabA�nda bulunan 47×38 cm ebadA�nda mermer kitabenin metni AYu AYekildedir;

KA?lle-ma dehale aleyha Zekeriyy-el mihrab Azahidi Kaa��be-i maksudi basiretle gA�r Jengden-i pA?k ise mirA?t-i dilin A?b gibi Nur-i vahdetle iden kalbini beyt-i Rahman A�ak ider sA�nesini kA�AYe-i mihrab gibi

AnlamA�: a�?Ey KA?beye yA�nelen, gA�nA?l ayinen su gibi pasdan A?ri ve pA?k ise istediAYini kalp gA�zA? ile gA�r. Kalbini tevhid nuri ile Allah evi yapan, mihrabA�n kA�AYesi gibi sinesini yA�rtar.a�?

Camiden son cemaat yerine aA�A�lan iki pencereden saAY taraftakinin A?stA?nde, a�?HavasA�na (nefsine) uymayanA�n cennet son gideceAYi yerdira�? ve a�?kiAYinin namazda tekA?sA?lA? (A?AYengenA�liAYi) inanA� zaafA�ndandA�ra�? anlamA�na gelen yazA�lar yazA�lmA�AYtA�r.

HacA� A�brahim PaAYa bu camiden baAYka YazA�cA�zade ve DA�rt GA?llA? A�eAYmelerini yaptA�rmA�AY, Zeynel Camiini de sA�ktA?rerek yeniden yaptA�rmA�AYtA�r.

HacA� A�brahim PaAYaa��nA�n Erzurum VakA�flar MA?dA?rlA?AYA?nA?n dA�rt numaralA� defterinde H.1162 tarihli vakfiye suretleri vardA�r.


BA�BLA�YOGRAFYA viagra en pharmacie. baclofen no rx, lioresal reviews.

i.HakkA� KonyalA�, Abideleri ve Kitabeleriyle Erzurum Tarihi

H.YurttaAY,H.A�zkan,Z.KA�AYklA?, vd. YollarA�n, SularA�n ve SanatA�n BuluAYtuAYu Azehir Erzurum- 2008

H.GA?ndoAYdu, A.A.Bayhan, M.Arslan, Sanat Tarihi AA�A�sA�ndan Erzurum -2010

Yan taraf